دخالت دولت برای حفظ مزیت رقابتی صنایع

محسن در پی مطلب پیش، از یکی از استادانش نقل کرده که یک نهاد اجرایی (بخوانید دولت) باید وجود داشته باشد که از افول مزیت رقابتی صنایع جلوگیری کند. یکی از دلیلهایی هم که مطرح کرده این است که چون صنایع به هم مرتبط هستند (یک زنجیره­ی عرضه را در نظر بگیرید) افول ناگهانی یک صنعت ممکن است با ایجاد گلوگاهی در زنجیره­ی عرضه، به سایر صنایع نیز آسیب وارد کند (تعبیر من از نوشته­ی محسن).

قاعدتا یکی از کاربردهای طراحی و مدیریت زنجیره­ی عرضه جلوگیری از ایجاد گلوگاه­هایی است که ممکن است به دلایل مختلف ایجاد شود و برای من معلوم نیست که دولت چگونه می­تواند بهتر از دست اندر کاران این زنجیره در مورد آن برنامه­ریزی کند.

از آن گذشته افول مزیت رقابتی یک صنعت یا یک تولید کننده ممکن است به دلیل اوج گرفتن مزیت رقابتی در سایر صنایع باشد و اگر دولت به یک صنعت کمک کند که توان رقابتی خود را حفظ کند (مثلا با یارانه یا بخشش مالیاتی) در واقع صنعت دیگری را نابود کرده است.

دخالت دولت تنها زمانی توجیه­پذیر است که مکانیسم بازار قادر به ایجاد هماهنگی­های لازم نباشد. مثلا به نظر می­رسد که در زمینه­ی خدمات پستی –که امروزه بخش مهمی از بسیاری از زنجیره­های عرضه هست— دولت می­تواند با وضع استانداردهایی روابط بین شرکتهای پستی را تسهیل کند. یا این که دولت می­تواند با برنامه­ریزی بلندمدت ( و نه اجرا) برای بندرها و راه­های کشور کاسبی را آسان کند.